s
• Data: 2026-02-23 • Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak
Zawarłam umowę najmu mieszkania na czas określony, która została następnie przedłużona do końca czerwca 2025 roku. Z powodów osobistych musiałam wyprowadzić się wcześniej i faktycznie przestałam mieszkać w lokalu na początku kwietnia. Klucze wraz z mieszkaniem zostały zwrócone kilka dni później, w najwcześniejszym możliwym terminie, ponieważ właściciel nie mógł wcześniej spotkać się w celu odbioru lokalu. Mieszkanie zostało zwrócone w stanie niepogorszonym, bez szkód.
Mimo to właściciel odmówił zwrotu kaucji, argumentując, że zatrzyma ją jako karę za wcześniejsze zakończenie najmu. W umowie nie ma jednak zapisów wskazujących, że w takiej sytuacji kaucja przepada ani że może być zatrzymana jako kara umowna. Chcę ustalić, czy właściciel ma prawo zatrzymać kaucję oraz jakie działania mogę podjąć, aby ją odzyskać.
.jpg)
Zgodnie z art. 673 § 3 ustawy kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 roku (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.), dalej kc:
„Jeżeli czas trwania najmu jest oznaczony, zarówno wynajmujący, jak i najemca mogą wypowiedzieć najem w wypadkach określonych w umowie.”
Oznacza to, że w przypadku umowy najmu zawartej na czas określony możliwość jej wypowiedzenia istnieje wyłącznie w sytuacjach i na zasadach wskazanych w samej umowie. Jeżeli umowa nie przewiduje prawa najemcy do wypowiedzenia, najemca nie może jej jednostronnie rozwiązać przed upływem terminu, na jaki została zawarta.
W sytuacji, gdy umowa nie przewiduje prawa najemcy do wcześniejszego wypowiedzenia, rozwiązaniem może być zawarcie porozumienia stron. Polega ono na tym, że zarówno wynajmujący, jak i najemca wyrażają zgodę na wcześniejsze zakończenie umowy najmu. W praktyce jest to najbezpieczniejsza forma zakończenia stosunku najmu przed czasem.
Co do zasady kaucja zabezpiecza roszczenia wynajmującego wynikające z umowy najmu, w szczególności z tytułu zaległości czynszowych lub szkód w lokalu. Jeżeli lokal został zwrócony w stanie niepogorszonym, a najemca nie posiada zaległości finansowych, kaucja powinna zostać zwrócona po zakończeniu umowy.
Jeżeli w umowie przewidziano możliwość potrącenia kaucji wyłącznie na poczet zaległości czynszowych, wynajmujący nie powinien traktować jej jako kary za wcześniejsze opuszczenie lokalu, o ile taki zapis nie wynika wprost z umowy.
W przypadku braku zwrotu kaucji zasadnym krokiem jest skierowanie do wynajmującego pisemnego wezwania do jej zwrotu, ewentualnie z propozycją polubownego rozwiązania umowy za porozumieniem stron. W piśmie warto wskazać, że lokal został zwrócony w stanie niepogorszonym oraz że brak jest podstaw umownych do zatrzymania kaucji w całości.
Umowa najmu na czas określony może zostać wypowiedziana tylko w przypadkach wskazanych w jej treści. Brak takich zapisów po stronie najemcy oznacza konieczność rozwiązania umowy za porozumieniem stron. Kaucja nie powinna być traktowana jako kara, jeżeli umowa tego nie przewiduje. W celu jej odzyskania warto wystąpić do wynajmującego z formalnym wezwaniem do zwrotu kaucji.
Przykład 1
Najemca wyprowadza się z mieszkania dwa miesiące przed końcem umowy, ale lokal oddaje w stanie idealnym. Umowa nie przewiduje kary umownej. Właściciel nie ma podstaw do zatrzymania całej kaucji.
Przykład 2
Najemca opuszcza lokal wcześniej bez porozumienia z wynajmującym, a umowa nie przewiduje wypowiedzenia. Wynajmujący może dochodzić czynszu do końca umowy, ale nie może automatycznie zatrzymać kaucji jako kary.
Przykład 3
Strony podpisują porozumienie o wcześniejszym rozwiązaniu umowy, w którym ustalają termin zwrotu kaucji po potrąceniu należnych opłat. Taka forma zakończenia najmu minimalizuje ryzyko sporu.
Świadczymy porady prawne dotyczące umów najmu, sporów z wynajmującymi oraz odzyskiwania kaucji. Pomagamy w analizie umów, przygotowaniu pism i wyborze najkorzystniejszego rozwiązania prawnego.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika